Oshkosh, Grid Aero’nun Lifter İHA’sını seri üretime hazırlayacak

Oshkosh, Grid Aero’nun Lifter İHA’sını seri üretime hazırlayacak

ABD merkezli Oshkosh Defense ile Grid Aero, Lifter insansız hava aracını yüksek adetli üretime hazırlamak üzere ortaklık kurdu. Washington’da duyurulan anlaşma; platformun üretime uygun biçimde yeniden ele alınmasını, tedarik zincirinin hazırlanmasını ve üretim planlarının oluşturulmasını kapsıyor.

Hedef prototiple sınırlı değil. İki şirket, Lifter’ı 2030’ların başında yüzlerce, talep oluşması hâlinde ise binlerce adet üretilebilecek bir platforma dönüştürmeyi planlıyor. Bu yaklaşım, Pentagon’un daha düşük maliyetle ve büyük partiler hâlinde tedarik edilebilecek Group 4 ve Group 5 sınıfı otonom sistem arayışıyla örtüşüyor. Üretim ölçeğinin daha tasarım aşamasında hesaba katılması, programın tedarik takvimini de doğrudan etkiliyor.

Lifter farklı görev yüklerine göre şekillenecek

Grid Aero’nun Ağustos 2025’te kamuoyuna tanıttığı Lifter, birkaç bin libre yükü birkaç bin mil uzağa taşıyacak şekilde tasarlanıyor. Şirketin açıkladığı bu değerler kesinleşmiş performans verileri değil; taşıma kapasitesi ile menzile ilişkin hedef aralığı gösteriyor.

Grid Aero Üst Yöneticisi Arthur Dubois’ya göre Lifter tek bir göreve bağlı kalmayacak. Kargo taşımacılığının yanı sıra istihbarat, gözetleme ve keşif görevleri için de kullanılabilecek platformda modüler bir faydalı yük mimarisi öngörülüyor. Böylece farklı sensörlerin, haberleşme ekipmanlarının ve göreve özel yüklerin aynı temel hava aracına entegre edilmesi amaçlanıyor.

Şirket, Lifter’ı farklı ekipmanların yerleştirilebildiği modüler bir taşıma aracı anlayışıyla geliştiriyor. Bu tercih, askeri kullanıcıların aynı platformu lojistik destekten uzun süreli gözetlemeye kadar değişen ihtiyaçlara uyarlamasına imkân sağlayabilir. Nihai görev seti ise prototip testleri ile kullanıcı değerlendirmelerinin ardından netleşecek.

Prototiplerin ardından Oshkosh tesisinde pilot hat kurulacak

Grid Aero’nun ürettiği veya hazırlıklarını sürdürdüğü farklı Lifter prototipleri için altı ila 12 aylık bir test dönemi öngörülüyor.

Dubois, yaklaşık bir yıl içinde Oshkosh bünyesindeki pilot üretim hattının faaliyete geçmesini beklediklerini bildirdi. Tam ölçekli seri üretim öncesinde bu hatta imalat süreçleri, iş gücü planlaması ve parça akışı sınanacak. Mevcut tasarım da aynı süreçte yeniden gözden geçirilecek. Lifter’ın genel biçiminin büyük ölçüde korunması beklenirken kullanılan parçalarda ve üretim yöntemlerinde değişikliğe gidilebilecek.

Şirketler, özellikle yüksek adetlerde tedarik edilebilecek bileşenlere ve Oshkosh çalışanlarının mevcut üretim kabiliyetleriyle uyumlu çözümlere odaklanacak. Çalışmanın ana başlıklarını üretilebilirlik için tasarım, üretim planlaması ve tedarik zinciri optimizasyonu oluşturuyor.

Prototipte işe yarayan bir parçanın binlerce hava aracı için aynı maliyet ve hızla temin edilememesi, savunma programlarında sık karşılaşılan sorunlardan biri. Oshkosh’un rolü, Lifter tasarımını bu endüstriyel kısıtları gözeten bir üretim modeline taşımak olacak. Bu aşamadaki parça tercihleri, ileride birim maliyet kadar bakım ve teslimat temposunu da belirleyebilir.

Askeri araç üretim tecrübesi hava sistemlerine aktarılacak

Oshkosh Defense, ABD Silahlı Kuvvetleri için ürettiği Joint Light Tactical Vehicle araçlarıyla tanınıyor. Şirketin geniş ölçekli kara aracı üretiminde edindiği tedarik, kalite kontrol ve montaj tecrübesi, Grid Aero’nun otonom hava aracı teknolojisiyle bir araya getirilecek.

Oshkosh Savunma Büyüme Direktörü Logan Jones, iş birliğini Silikon Vadisi’ndeki teknoloji geliştirme kültürü ile ABD’nin Ortabatı bölgesindeki üretim altyapısının buluşması olarak tanımladı.

Bu model, savunma sektöründe son yıllarda daha sık görülen teknoloji şirketi-yerleşik üretici ortaklıklarına benziyor. Yeni girişimler yazılım, otonomi ve hızlı prototipleme kabiliyeti sunarken büyük üreticiler sertifikasyon, tedarikçi yönetimi ve seri imalat süreçlerini üstleniyor. Lifter programının başarısı da yalnızca uçuş performansına değil, birim maliyetin kontrol altında tutulmasına ve üretim hızının sürdürülebilmesine bağlı olacak.

Lifter büyük sınıf İHA pazarında farklı bir kulvara yöneliyor

ABD’nin Group 4 ve Group 5 tanımları; daha küçük taktik İHA’lardan ayrılan, yüksek irtifa, hız, ağırlık veya uzun havada kalış değerlerine sahip sistemleri kapsıyor. Lifter’ın bu alandaki farkı, başlangıçtan itibaren yüksek yük kapasitesi ve çok amaçlı kullanım gözetilerek tasarlanması. Pentagon açısından böyle bir platform, insanlı nakliye uçaklarının kullanılmasının pahalı ya da riskli olduğu hatlarda dağıtık lojistik seçeneği sunabilir.

Türkiye’de Bayraktar AKINCI ve TUSAŞ AKSUNGUR gibi büyük sınıf insansız hava araçları; uzun menzil, yüksek faydalı yük ve farklı görev ekipmanlarının entegrasyonu alanlarında ciddi bir sanayi birikimi oluşturdu. Ancak ABD’nin grup sınıflandırması Türk platformlarına bire bir uygulanmıyor. AKINCI ve AKSUNGUR’un öncelikli görevleri de Lifter’ın hacimli kargo ve yüksek adetli üretim yaklaşımından ayrılıyor. Yine de motor, uçuş kontrolü, yer sistemleri, bakım ve seri üretim alanlarında edinilen tecrübe, Türkiye’de gelecekte geliştirilebilecek insansız lojistik uçakları açısından doğrudan bir karşılaştırma zemini sunuyor.

Önümüzdeki dönemde Lifter prototiplerinin test sonuçları, tasarımda yapılacak değişiklikler ve Oshkosh pilot hattının takvimi yakından izlenecek. Programın yüzlerce, hatta binlerce uçaklık üretim hedefine ulaşması; Pentagon’dan gelecek talebe, maliyet seviyesine ve tedarik zincirinin yüksek üretim temposunu karşılayabilmesine bağlı.