Warhound askeri köpekleri gen düzenleme ve klonlamayla yetiştirecek

Warhound askeri köpekleri gen düzenleme ve klonlamayla yetiştirecek

ABD’de kurulan Warhound, askeri çalışma köpeklerinin yetiştirilme biçimini biyoteknoloji ve savunma teknolojileriyle yeniden şekillendirmeye hazırlanıyor. 22 Ekim’de duyurulan girişim, 200 milyon dolarlık finansmanla faaliyete geçti. Şirketin kurucuları arasında Colossal Biosciences’ın kurucusu Ben Lamm ile Anduril Industries’ın kurucusu Palmer Luckey bulunuyor.

Warhound’un planı ilk etapta kamuoyunda sibernetik özelliklere sahip köpekler geliştirileceği yönünde yorumlandı. Şirket ise hedefini daha somut bir tedarik sorunu üzerinden tanımlıyor: ABD ordusu, kolluk kuvvetleri ve ilk müdahale ekiplerinin kullandığı köpekleri ülke içinde yetiştirmek. Program, başarılı hayvanların klonlanmasını, sağlıkla ilişkili genlerin düzenlenmesini ve eğitimin çok erken yaşta standartlaştırılmasını kapsıyor.

ABD, dışa bağımlı köpek tedarikini azaltmak istiyor

Warhound fikri, Lamm ile Luckey’nin Nisan 2025 civarında başlattığı görüşmeler sırasında ortaya çıktı. Moonshots Summit etkinliğinde bir araya gelen iki girişimci, teknolojinin hayvanlarla iletişimden çalışma köpeği programlarına kadar nasıl kullanılabileceğini değerlendirdi. Görüşmeler ilerledikçe odak, ABD’nin askeri köpek tedarikindeki dışa bağımlılığına çevrildi.

ABD Savunma Bakanlığı verilerine göre askeri çalışma köpeği olarak eğitilen hayvanların yalnızca yaklaşık yüzde 13’ü ülke içindeki yetiştiricilerden geliyor. Warhound ise toplam tedarikin yaklaşık yüzde 80’inin, başta Avrupa olmak üzere, yurt dışından sağlandığını hesaplıyor. Veriler farklı kaynaklara dayansa da sistemin büyük ölçüde ithalata bağımlı olduğu açık.

Şirketin tahminine göre bir köpeğin tedarik edilmesi, eğitilmesi ve operasyonel göreve hazır hale gelmesi yaklaşık üç yıl sürüyor. Satın alınan hayvanların yarısından fazlası sürecin sonunda hizmete uygun bulunmuyor. Warhound bu tabloyu, görevde kullanılabilecek 100 köpek için yaklaşık 200 hayvanın eğitime alınması gerektiği şeklinde açıklıyor. Bu kayıp oranı yalnızca maliyeti artırmıyor; birliklerin tedarik ve eğitim takvimini de doğrudan etkiliyor.

Yeni şirket, Colossal’ın klonlama ve genetik mühendisliği altyapısıyla Anduril’in savunma teknolojileri alanındaki deneyimini bir araya getirmeyi planlıyor. Ancak Anduril tarafından sağlanacak donanımın kapsamı henüz açıklanmadı. Warhound’un kurucu ortağı ve CEO’su David Spirk de girişime katılmadan önce Palantir’de üst düzey görev yürütüyordu.

En başarılı köpeklerin genetik materyali saklanacak

Programın ilk basamağında, farklı kurumlarda görev yapan en başarılı köpekler ile uygun ırkların belirlenmesi bulunuyor. Warhound, kamu kurumlarıyla birlikte çalışarak bu hayvanlardan genetik materyal toplayacak ve bir biyobanka oluşturacak. Spirk, temas kurulan kurumların adlarını paylaşmadı.

Her görev aynı fiziksel ve davranışsal özellikleri gerektirmiyor.

Bir askeri tesisin girişinde devriye gezecek köpekle helikopterden personelle birlikte intikal edecek köpek için farklı seçim ölçütleri uygulanması gerekiyor. Şirket bu nedenle tek tip bir köpek yetiştirmek yerine, görev profillerine göre ayrı yetenek setleri belirlemeyi amaçlıyor.

Biyobankaya alınan hayvanların genomları haritalanacak. Bilim insanları özellikle sağlık, yaşam süresi ve genel dayanıklılıkla bağlantılı genetik sorunları inceleyecek. Uygun görülen düzenlemelerin ardından seçilmiş genetik özelliklerin klonlama yoluyla yeni nesillere aktarılması planlanıyor.

Warhound bu süreçte, Colossal’ın geçen yıl satın aldığı Teksas merkezli ViaGen Pets and Equine şirketinin altyapısından yararlanacak. Hayvan klonlama alanında çalışan ViaGen, 2025’te eski Amerikan futbolu oyuncusu Tom Brady’nin köpeğini klonlamıştı. Colossal ise 2021’den bu yana nesli tükenen hayvanlar ile tehdit altındaki türlerin genetik materyalini korumaya yönelik çalışmaları için 435 milyon dolardan fazla kaynak topladı.

Klonlama ile gen düzenleme farklı amaçlara hizmet ediyor

Klonlama, mevcut bir hayvanla genetik açıdan aynı kopyanın oluşturulmasına dayanıyor. Gen düzenlemede ise DNA’nın belirli bölgelerine müdahale edilerek seçilmiş özelliklerin değiştirilmesi hedefleniyor. Warhound, iki yöntemi birlikte kullanarak başarılı görev köpeklerinin temel niteliklerini korumayı, kalıtsal sağlık sorunlarını ise azaltmayı amaçlıyor.

Gen düzenleme daha önce domuzlarda hastalıklara karşı direnç, sığırlarda sıcak iklime uyum ve balıklarda daha hızlı büyüme gibi hedeflerle kullanıldı. Köpeklerdeki uygulamalar ise hâlâ sınırlı. Kindred Companion Sciences, ağustos ayında önemli bir köpek alerjeniyle bağlantılı DNA dizisini çıkararak iki hipoalerjenik beagle geliştirdiğini açıklamıştı.

Lamm, Colossal bünyesinde daha karmaşık genetik müdahaleler üzerinde çalışıldığını ve teknik kapasitenin köpeklerde birkaç gen bölgesini değiştirmekle sınırlı olmadığını savunuyor. Yine de sağlık odaklı düzenlemelerin davranış, görev başarısı ve uzun vadeli refah üzerindeki etkilerinin kontrollü biçimde izlenmesi gerekecek.

Klonlanan bir hayvanın aynı davranış özelliklerini göstereceğinin garantisi yok. Eğitim, çevre ve bakıcıyla kurulan ilişki belirleyici olmaya devam edecek. Bu ayrım, laboratuvarda elde edilen genetik benzerliğin sahadaki başarıyla aynı anlama gelmediğini gösteriyor.

Eğitim iki haftalık yavrularla başlayacak

Warhound’un modeli yalnızca genetik seçime dayanmıyor. Şirket, kendi adını taşıyan standart kapsamında eğitimi yavrular yaklaşık iki haftalıkken başlatmayı hedefliyor. Hayvanların ileride karşılaşacağı seslere, yüzeylere, taşıtlara ve farklı çalışma koşullarına erken dönemde alıştırılması planlanıyor.

Spirk’e göre yalnızca asfalt zeminde çalışan bir köpek, çim veya kum gibi farklı bir yüzeye geçtiğinde performans sorunu yaşayabilir. Standart eğitim programıyla bu tür çevresel farklılıkların görev başarısına etkisinin azaltılması hedefleniyor. İlk Warhound köpeklerinin yaklaşık iki yıl içinde yetiştirme sürecinden çıkması bekleniyor.

Yaklaşım, askeri robotların köpeklerin yerini bütünüyle alacağı görüşünden farklı bir çizgide duruyor. Robotik sistemler riskli keşif, yük taşıma ve gözetleme görevlerinde hızla yaygınlaşsa da köpeklerin koku algılama, çevreye uyum sağlama ve insanla birlikte çalışma kabiliyeti ayrı bir operasyonel alan oluşturuyor. Warhound, bu kabiliyeti ortadan kaldırmak yerine daha öngörülebilir bir tedarik ve eğitim düzeni kurmaya çalışıyor.

Türkiye açısından da izlenebilecek bir model

Türkiye’de Jandarma At ve Köpek Eğitim Merkezi Komutanlığı ile Emniyet Genel Müdürlüğü Köpek Eğitim Merkezi gibi kurumlar, görev köpeklerinin seçimi ve eğitimi üzerinde çalışıyor. Kamuoyuna yansıyan Türk programları ağırlıklı olarak yetiştirme, branş eğitimi ve görev uyumuna odaklanırken Warhound modeli, klonlama ile gen düzenlemeyi aynı tedarik zincirine dahil etmesiyle ayrışıyor.

Bu nedenle ABD’de yürütülecek programın sağlık, hayvan refahı ve hizmete kabul oranları bakımından üreteceği veriler, Türkiye’deki benzer çalışmalar açısından da yakından izlenebilir.

Önümüzdeki dönemde hangi kamu kurumlarının Warhound köpeklerini deneyeceği ve Anduril’in sağlayacağı donanımın niteliği takip edilecek. İlk hayvanların iki yıl içinde ortaya çıkması halinde programın başarısı; görev uygunluğu, sağlık sonuçları ve mevcut tedarik modeline kıyasla sağlanan zaman avantajıyla ölçülecek.