İki havacının çatışma dışı ölümü ABD kayıplarını 23'e çıkardı

İki havacının çatışma dışı ölümü ABD kayıplarını 23’e çıkardı

ABD Hava Kuvvetlerinde görev yapan iki asker, İran savaşı sürerken doğrudan çatışmayla ilişkilendirilmeyen olaylarda hayatını kaybetti. Pentagon’un güncellediği kayıtlara göre, 28 Şubat’tan bu yana ölen Amerikan askerlerinin sayısı böylece 23’e yükseldi.

İki personelin kimliği henüz açıklanmadı. Savunma Bakanlığının Savunma Kayıpları Analiz Sistemi (DCAS), ölümleri “muharip olmayan olaylar” kategorisinde gösteriyor. Bu sınıflandırma, askerlerin düşman ateşi veya doğrudan muharebe faaliyeti nedeniyle yaşamını yitirmediği anlamına geliyor; ancak ölümlerin konuşlanma ya da görev koşullarıyla bağlantısız olduğunu göstermiyor.

Biri aktif görevdeydi, diğeri Hava Ulusal Muhafızları mensubuydu

Hava Kuvvetleri sözcüsünün verdiği bilgiye göre askerlerden biri aktif görevdeydi. Diğeri, eyaletler bünyesinde teşkilatlanan ancak gerektiğinde federal görev üstlenebilen Hava Ulusal Muhafızlarına bağlıydı. Her iki personel de E-5 ile E-9 arasındaki astsubay rütbe grubunda bulunuyordu.

DCAS kayıtlarında iki askerin de erkek olduğu belirtiliyor. Personelden biri 31-35 yaş aralığındaydı, diğeri ise 35 yaşın üzerindeydi. Ölümlerden biri hastalık veya yaralanmayla bağlantılı olarak sınıflandırıldı. Diğer olayın nedeni, soruşturma tamamlanmadığı için kayıtlara henüz geçirilmedi.

ABD Savunma Bakanlığının genel uygulaması, hayatını kaybeden personelin adını yakınlarına bildirim yapılmasından 24 saat sonra duyurmak. Buna rağmen Hava Kuvvetleri iki askerin kimliğini açıklamadı; sözcü, gecikmenin nedeni ve ailelerle temas kurulup kurulmadığına ilişkin soruları da yanıtsız bıraktı. Belirsizlik, kayıp kayıtlarının kamuoyu tarafından izlenmesini güçleştiriyor.

Ölümlerden biri CENTCOM bölgesinde meydana geldi

Askerlerden biri, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığının (CENTCOM) sorumluluk alanında hayatını kaybetti. CENTCOM’un görev sahası Kuzeydoğu Afrika’dan Orta Doğu’ya, Orta Asya’dan Güney Asya’ya uzanan geniş bir coğrafyayı kapsıyor. Hava Kuvvetleri, olayın meydana geldiği ülkeyi veya tesisi açıklamadı.

Diğer asker ise ABD topraklarında yaşamını yitirdi.

Sözcü, bu personelin daha önce nerede görev yaptığına ve hangi koşullarda ülkeye getirildiğine ilişkin bilgi vermedi. Soruların yöneltildiği CENTCOM da açıklama için Hava Kuvvetlerini adres gösterdi.

Nedeni beklemede olarak kaydedilen ölümle ilgili soruşturma sürüyor. Ancak incelemeyi hangi birimin yürüttüğü, olayın bir kazadan mı yoksa tıbbi bir durumdan mı kaynaklandığı belirtilmedi. DCAS’ta daha önce benzer şekilde beklemede görünen bir Kara Kuvvetleri yüzbaşısının, eylül sonunda Suudi Arabistan’a giden askerî uçakta sağlık sorunu yaşadığı bildirilmişti.

Pentagon kayıpları iki ayrı operasyon başlığında tutuyor

Pentagon, son iki ölümü Operation Epic Fury yerine “Denizaşırı Operasyonlar” kategorisine ekledi. Bir Pentagon yetkilisi bu tercihi, Epic Fury’nin ABD tarafından sona ermiş kabul edilmesiyle açıkladı. Savunma yetkilileri bitiş tarihine ilişkin ayrıntı vermedi; daha önce 5 Mayıs tarihi paylaşılmıştı.

Denizaşırı Operasyonlar kaydı ise 7 Temmuz’dan başlatılıyor. Bu tarih, ABD’nin İran üzerindeki askerî ve siyasi baskısını sürdürdüğü dönemle ilişkilendiriliyor. Kategoride dördü düşman eylemi, dördü çatışma dışı olaylar sonucu olmak üzere sekiz Amerikan askerinin ölümü yer alıyor. Operasyon başlıklarının ayrılması, kayıpların hangi döneme ve faaliyete bağlandığına ilişkin tabloyu doğrudan etkiliyor.

Epic Fury kapsamında kaydedilen 15 ölüm de hesaba katıldığında toplam sayı 23’e ulaşıyor. Pentagon verilerine göre savaşın başlangıcından bu yana çatışmada yaralanan personel sayısı 866. Yaralıların 417’si Epic Fury, 449’u ise Denizaşırı Operasyonlar kayıtlarında bulunuyor.

Sınıflandırma Kongrede tartışma yarattı

Kayıpların farklı operasyon başlıklarına dağıtılması Washington’da siyasi tartışmaya dönüştü. Demokrat Kongre üyeleri, Savunma Bakanı Pete Hegseth’i kayıpların görünürlüğünü azaltmaya çalışmakla suçladı. Pentagon ise sınıflandırmanın, operasyonun resmen sona erdirilmesi ve daha sonraki faaliyetlerin başka bir başlık altında yürütülmesinden kaynaklandığını savunuyor.

Bu ayrım, ABD’nin İran’a yönelik faaliyetlerinin hukuki ve idari çerçevesinin anlaşılması bakımından belirleyici. Bir ölümün çatışma dışı kabul edilmesi, olayın konuşlanma veya görev koşullarıyla hiçbir bağlantısının bulunmadığı anlamına gelmiyor; yalnızca doğrudan düşman eylemine bağlanmadığını gösteriyor. ABD topraklarında meydana gelen ikinci ölümün de Denizaşırı Operasyonlar kaydına alınması bu nedenle soru işaretleri doğuruyor.

Türkiye, ABD’nin askerî komuta düzeninde Avrupa Komutanlığının sorumluluk alanında yer alıyor. Kaynakta, iki ölümün Türkiye’deki tesisler veya faaliyetlerle bağlantılı olduğuna ilişkin herhangi bir bilgi bulunmuyor. Yine de İran’a komşu bir NATO ülkesi olan Türkiye açısından operasyonların kapsamı, bölgesel üs hareketliliği ve CENTCOM’un faaliyet temposu yakından izlenen başlıklar arasında.

Sıradaki süreçte, soruşturması devam eden ölümün nedeni ile iki askerin kimliklerinin açıklanıp açıklanmayacağı takip edilecek. Pentagon’un operasyon sınıflandırmasında değişikliğe gidip gitmeyeceği de bir başka başlık. DCAS verileri yeni bildirimlerle güncellenebildiğinden kayıp ve yaralı sayılarında düzeltme yapılması mümkün; Kongredeki tartışmanın ise şeffaflık ve operasyon yetkileri üzerinden sürmesi bekleniyor.