Babcock, Pelorus ile gemi inşası ve filo desteğini aynı ağda birleştiriyor

Babcock, Pelorus ile gemi inşası ve filo desteğini aynı ağda birleştiriyor

İngiliz savunma ve mühendislik şirketi Babcock International, savaş gemilerinin inşasından göreve çıkışına, bakımından lojistik desteğine kadar üretilen verileri ortak bir yapıda toplamayı hedefleyen Pelorus platformunu tanıttı. Şirkete göre yeni dijital çözüm; gemi inşa, operasyon, bakım ve lojistik destek süreçleri arasında kesintisiz veri akışı sağlamak üzere geliştirildi.

Pelorus, 3 Kasım'da Paris'te düzenlenen Euronaval savunma fuarında kamuoyuna tanıtıldı. Babcock, platformun kendi yönetimindeki bazı deniz platformu inşa ve destek ortamlarında hâlihazırda kullanıldığını bildirdi. Ancak hangi tesislerin, programların veya müşterilerin sisteme dahil edildiği açıklanmadı.

Pelorus, geminin yaşam döngüsü boyunca üretilen veriyi birbirine bağlıyor

Bir savaş gemisi hizmete girene kadar tasarım, üretim, entegrasyon, liman kabulü ve deniz denemeleri gibi farklı aşamalardan geçiyor. Envantere alınmasının ardından görev planlama, teknik bakım, yedek parça yönetimi ve modernizasyon süreçleri devreye giriyor. Bu faaliyetlerin farklı yazılımlar ve kurumlar üzerinden yürütülmesi, verinin parçalanmasına ve kararların gecikmesine yol açabiliyor. Bu durum, tedarik ve bakım takvimini de doğrudan etkiliyor.

Babcock'un açıklamasına göre Pelorus, farklı sistemlerde tutulan bilgileri tek ortamda bir araya getirerek gemi inşasındaki ilerlemeyi, hizmete alma çalışmalarını ve test sonuçlarını izleyebiliyor. Aynı yapı üzerinden filonun göreve hazırlık seviyesi, planlı ve plansız bakım faaliyetleri ile lojistik ihtiyaçların takip edilmesi hedefleniyor.

Şirketin büyümeden sorumlu yöneticisi ve denizcilik birimi üst yöneticisi Nick Hine, geleceğin deniz gücünün tasarım, üretim, operasyon ve destek verilerinin ortak bir dijital ortamda buluşturulmasına bağlı olduğunu belirtti. Bu yaklaşım, savunma sektöründe “dijital iş parçacığı” olarak adlandırılan; platformun yaşam döngüsü boyunca üretilen verilerin birbirini beslemesini amaçlayan modele karşılık geliyor.

Sahadaki kullanımın sonuçları henüz paylaşılmadı

Babcock, Pelorus'un seçilmiş çalışma alanlarında faal olduğunu duyurdu ancak platformun performansına ilişkin ölçülebilir veri yayımlamadı. Filo kullanılabilirliğinde sağlanan değişim, bakım sürelerindeki azalma veya işletme maliyetlerine etkisi konusunda herhangi bir rakam verilmedi.

Dolayısıyla Pelorus'un gerçek katkısının değerlendirilebilmesi için teknik kabiliyetlerin yanı sıra uzun süreli operasyonlardan elde edilecek sonuçlara da ihtiyaç var.

Arıza tahmini, tersane iş yükünün planlanması, kritik yedek parçaların zamanında tedariki ve gemilerin bakım nedeniyle görev dışında kaldığı sürenin azaltılması bu değerlendirmede belirleyici olacak. Benzer yaşam döngüsü platformlarında temel hedef, sensörlerden ve bakım kayıtlarından gelen verileri kullanarak arızaya müdahale etmek yerine sorunu önceden öngörebilmek. Pelorus'un hangi analitik araçlardan yararlandığı, gemideki sistemlerden gerçek zamanlı veri alıp almadığı ve mevcut donanma yazılımlarıyla nasıl bütünleştiği ise açıklamada ayrıntılandırılmadı.

Type 31 programı ve denizaltı desteği geniş bir uygulama alanı sunuyor

Babcock'un denizcilik faaliyetleri, yeni gemi inşasının yanı sıra uzun dönemli filo desteğini de kapsıyor. Şirket, İskoçya'daki Rosyth tersanesinde Birleşik Krallık Kraliyet Donanması için beş Type 31 fırkateyni inşa ediyor. Devonport ve Clyde tesislerinde ise İngiliz nükleer denizaltılarının bakım ve modernizasyon çalışmalarını yürütüyor.

Bu faaliyetler Pelorus için birbirinden farklı veri kaynakları oluşturabilir. Yeni inşa edilen bir fırkateynde tasarım değişiklikleri, üretim takvimi, sistem entegrasyonu ve deniz denemeleri öne çıkarken; nükleer denizaltı desteğinde sıkı emniyet kuralları, konfigürasyon yönetimi ve uzun bakım dönemleri daha fazla ağırlık taşıyor. Babcock, buna karşın Pelorus'un Type 31 veya belirli bir denizaltı programında kullanıldığını doğrulamadı.

Şirket, platformu yalnızca mevcut insanlı filolar için konumlandırmıyor. Pelorus'un gelecekte insanlı ve insansız deniz araçlarından oluşacak karma görev gruplarını destekleyebileceği, bu kapsamda Babcock'un Otonom ve Uzaktan Deniz Operasyonel Müdahale Gücü anlamına gelen ARMOR Force konseptiyle bağlantılı çalışacağı belirtiliyor.

İnsanlı ve otonom araçların aynı görev yapısına dahil edilmesi, bakım ile lojistik planlamasının da birlikte yürütülmesini gerektiriyor. Bir insansız aracın yazılım sürümü, batarya veya yakıt durumu, faydalı yük konfigürasyonu ve teknik arızaları; insanlı gemilerin komuta, destek ve ikmal planlarıyla eş zamanlı ele alınmak zorunda. Bu da veri standardizasyonunu teknik bir tercihten çıkarıp operasyonel bir gerekliliğe dönüştürüyor. Pelorus'un bu yapıda hangi komuta kontrol sistemleriyle veri paylaşacağı henüz bilinmiyor.

Türkiye'deki projelerle fark, kapsamada ortaya çıkıyor

Türkiye'de MİLGEM, İ sınıfı fırkateyn ve Reis sınıfı denizaltı programları; tasarım, üretim, sistem entegrasyonu ve uzun dönemli destek süreçlerinde çok sayıda kurum ile yükleniciyi bir araya getiriyor. ASFAT, STM, ASELSAN, HAVELSAN ve farklı tersanelerin yer aldığı bu ekosistemde konfigürasyon takibi ile bakım verisinin sürekliliği, gemilerin hizmet ömrü boyunca doğrudan etkili oluyor.

HAVELSAN tarafından geliştirilen ADVENT gibi çözümler savaş yönetimi, komuta kontrol ve kuvvetler arası ağ bağlantısına odaklanıyor. Pelorus ise açıklanan kapsamı itibarıyla bir savaş yönetim sisteminden çok, inşa, işletme, bakım ve lojistik verilerini buluşturan bir yaşam döngüsü platformu niteliğinde. Bu nedenle iki yaklaşım doğrudan rakip değil; uygun arayüzler sağlandığında birbirini tamamlayabilecek farklı katmanlar olarak değerlendirilebilir.

Türkiye'deki savunma projelerinde dijital tasarım, üretim planlama ve entegre lojistik destek araçları kullanılıyor. Buna karşılık Pelorus ile birebir aynı kapsamda ve kamuoyuna açık biçimde tanımlanmış ortak bir deniz platformunun bulunup bulunmadığına ilişkin bilgiler sınırlı. Babcock'un savunma dışındaki kritik altyapı alanlarına da uyarlanabileceğini belirttiği sistemin başarısı, farklı üreticilere ait yazılımlarla çalışabilmesine ve hassas verileri güvenli biçimde birbirinden ayırabilmesine bağlı olacak.

Önümüzdeki dönemde Pelorus'un hangi müşterilerde ve gemi programlarında kullanıldığının açıklanması bekleniyor. Filo kullanılabilirliği, bakım süreleri ve maliyetler üzerindeki etkiyi gösteren doğrulanabilir veriler ile ARMOR Force kapsamındaki insanlı-otonom araç entegrasyonu, platformun sahadaki karşılığını daha net ortaya koyacak.